Brontekst bekijken van Amersfoort Centraal

Amersfoort is een van de stations en tevens het grootste van Amersfoort. De verkorting van het station is [[Lijst van huidige spoorwegstations in Nederland‎|Amf]].

= '''Geschiedenis''' =



In de Tweede Wereldoorlog worden plannen gemaakt om het station te voorzien van twee eilandperrons met ieder een zakspoor voor de stoptreinen in de richting van Utrecht en Hilversum. Tussen de beide perrons zal een tunnel worden aangelegd. In de loop van 1951 wordt het kopspoor XXII aangebracht voor de stoptreinen in de richting van Hilversum. 

In 19 wordt het eerste perron verbouwd tot eilandperron. Het nieuwe spoor wordt aan de centrumzijde van de stad voor het stationsgebouw aangelegd.

In de zomer van 1974 wordt halverwege de perrons een nieuwe loopburg gebouwd die uitkomt bij de Barchman Wuytierslaan. In oktober 1974 wordt de loopbrug in gebruik genomen.

In juli 2006 worden de oude CTA (Centrale Trein Aanwijzer) borden vervangen door digitale schermen.


Met het ingaan van de [[dienstregeling 2020]] op 15 december 2019 wijzigt de naam van het station naar Amersfoort Centraal.

Op 4 juli 2024 beginnen langdurige werkzaamheden aan de westzijde van het emplacement. In een periode van 7 weken zullen sporen, draagconstructies, masten, bovenleiding en ballast vernieuwd worden. De drainage wordt verbeterd. Daarnaast vinden er nog enkele wijzigingen aan de ligging van sporen plaats. Zo verdwijnen er 11 van de 42 wissels op dit deel van het emplacement. De 31 wissels die blijven liggen, worden vernieuwd. Enkele van deze nieuwe wissels krijgen een andere hoekverhouding, zodat treinen met een snelheid van 60 kilometer per uur het station kunnen verlaten via de sporen 1, 2, 5, 6 en 7. De wisselverwarming op gas wordt vervangen door elektrische wisselverwarming. De wisselstraat blijft zo veel mogelijk intact om zo de goederensporen 8, 9 en 10 uit alle richtingen bereikbaar te houden. Tussen 6 en 13 juli 2024 is het treinverkeer van en naar Baarn en van en naar Amersfoort Schothorst onderbroken. Tussen 13 juli en 28 juli 2024 zal er totaal geen treinverkeer mogelijk zijn rondom Amersfoort om de beveiliging te vervangen. Van 29 juli tot 15 augustus 2024 is het treinverkeer naar de Bokkeduinen en in de richting van en naar Den Dolder gestremd. Tussen 15 en 19 augustus 2024 wordt de nieuwe beveiliging in dienst gesteld. Op 19 augustus 2024 moet het treinverkeer weer hervat worden.


Voor de beveiliging beschikte het station over in totaal  seinhuizen.

In 2019 wordt de verkeersleiding ondergebracht op de Verkeersleidingspost te Utrecht.

Tussen 13 juli 2024 en 28 juli 2024 wordt de EBS-beveiliging vervangen door een PLC-interlocking (Programmable Logic Controller). De VPI-beveiliging van de Bokkeduinen wordt eveneens vernieuwd. Om dit mogelijk te maken, worden de 4 relaishuizen uitgebreid. Deze staan in het Verkeersleidingsgebouw, op de Bokkeduinen, nabij Amersfoort Schothorst en naast het oude stationsgebouw van de NCS.


* ''Post T''


* ''Post I''

Post I is gelegen ter hoogte van de wagenwerkplaats. De post werd gebouwd in 19 naar een ontwerp van . De post is voorzien van een .

* ''Post II''



* ''Post III''

Post III is gelegen in de boog van de spoorlijn naar [[Kesteren]]. Bij dit seinhuis zijn sinds 194 de sleutels af te halen van de overweg bij Leusden, het stop/ontsporingsblok en het wissel van het raccordement van Leusden. Dit dient ter plaatse bediend te worden, omdat er slechts twee treinparen naar Rhenen rijden per dag. Uit het oogpunt van bezuinigingen worden de overwegen niet meer bediend. Het seinstelsel is niet meer in bedrijf.

* ''Post IV''


* ''Post V''


* ''Post VI''

Post VI is gelegen aan de rangeerheuvel en werd gebouwd in 1930 naar een ontwerp van G.W. van Heukelom. De post is voorzien van een bedieningstoestel van Siemens & Halske. Daarnaast is de post voorzien van een handelinrichting voor de dubbele bediening van het heuvelsein. 
In 201 is de seinpost aangewezen als gemeentelijk monument. Door de Stichting Industrieel Erfgoed in de Stad Amersfoort (SIESTA) is geprobeerd om de post te verhuizen naar het terrein van de voormalige wagenwerkplaats. Door de hoge kosten gaat dit plan niet door. De post is op 9 en 10 februari 2023 gesloopt vanwege de slechte staat van het gebouw.


* ''Post VII''




== '''Eerste station''' ==

In 1901 wordt begonnen met de bouw van het station van Amersfoort. Het station is ontworpen door D.A.N. Margadant. Het station vervangt de stations [[Amersfoort NCS]], [[Amersfoort Staat]] en [[Amersfoort Aansluiting]]. In 1902 wordt dit station geopend. Het station heeft  perrons en  perronsporen. 


Spoor 27b is gelegen ten westen van het stationsgebouw en wordt gebruikt voor de treinen van en naar . In de zomermaanden wordt het spoor en bijhorende perron gebruikt om fietsen in speciale rijwielwagens Gs en Gls te laden voor bestemmingen op de Veluwe.

Op 30 mei 1956 is de interne verbouwing van het station afgerond. Het plaatskaartenkantoor is ruim een meter naar voren verplaatst en wordt van de stationshal gescheiden door middel van een glazen wand over de volle breedte. In deze glazen wand zijn 5 loketten opgenomen.

In 1995 wordt het station gesloopt en vervangen door nieuwbouw. De stenen boog die boven de ingang was geplaatst, is behouden gebleven in de beeldentuin van het Spoorwegmuseum.


== '''Tweede station''' ==

Vanwege de sloop van het oude station, is er een tijdelijk gebouw geplaatst.


== '''Derde station''' ==

In het najaar van 1993 wordt door de directie van de NS een bedrag van 31 miljoen gulden beschikbaar gesteld voor de verbouwing van het station. Door architect J.A. van Belkum wordt het nieuwe stationsgebouw ontworpen. De oorspronkelijke perrons van de sporen 1 en 2 en de sporen 4 en 5 blijven behouden. Voor de sporen 6 en 7 wordt een nieuw perron gebouwd. De perrons zijn te bereiken door middel van een brede traverse over de sporen. De stationshal komt aan de zijde van het stationsplein zal grotendeels van glas zijn. Aan weerszijden van de stationshal is ruimte voor winkels en horeca. Daarnaast zal in het gebouw kantoren worden ondergebracht voor personeel van het rayon Amersfoort. In de kelder van het stationsgebouw zal een fietsenstalling worden gebouwd.

Op 31 oktober 1997 vindt de officiële opening plaats van het station door Peter Stulp, directeur NS Stations en burgemeester Annie Brouwer-Korf van Amersfoort. In januari 1998 wordt begonnen met de renovatie van de loopbrug aan de westelijke zijde. De gebouwen op het perron van spoor 4 en 5 zullen in oude luister worden hersteld. In 1998 wordt dit station volledig in gebruik genomen.


== '''Hoofdwerkplaats''' ==

In Amersfoort werd in 1904 een nieuwe [[Hoofdwerkplaats Amersfoort|werkplaats]] geopend voor onderhoud aan goederenwagens.


== '''Laad- en losplaats''' ==




'''Rangeerstation'''

Ingaande 20 mei 1951 wordt het station aangewezen als groepshoofdstation voor wagenladingvervoer. Vanuit het groepshoofdstation worden alle wagens uit de regio verzameld om naar een van de andere 11 groepshoofdstations te worden vervoerd, zodat de wagens bij hun klanten terecht komen. Het rangeerproces op het groepshoofdstation vond als volgt plaats: Vanuit de regionale stations komen de buurtgoederentreinen aan in het groepshoofdstation aan het eind van de middag en in de loop van de avond. Aan het begin van de avond worden eerst de lokale wagens en vervolgens de wagens van de buurtgoederentreinen geheuveld en gesorteerd. Aan het eind van de avond worden de groepstreinen gereed gemaakt voor vertrek. Sommige groepstreinen worden gecombineerd voor 2 of 3 groepsstations. Tussen 23.30 en 2.00 vertrekken de groepstreinen. De wagens voor de eigen groep worden na 2.00 gesorteerd als begin voor de buurtgoederentreinen van de volgende dag. Tussen 2.00 en 5.30 komen de nieuwe groepstreinen aan op het station. Na aankomst worden zij gerangeerd in nieuwe buurtgoederentreinen voor de regionale stations. Deze vertrekken voor 8.00. De wagens voor de lokale bediening worden in de loop van de ochtend bij de klanten geplaatst.


Vanaf 19 rijdt er een treinpaar met de nummers 53861/5 tussen Amersfoort en Venlo. Deze worden gereden met locomotieven van de serie 2200.

Vanaf 16 januari 1993 gaan de bedieningen van Arnhem Goederen, Hengelo en het cluster Kesteren/Tiel over naar de Kijfhoek. Door deze wijzigingen komen de treinen 54362, 54632, 55432 (Tiel - Utrecht), 55433 (Utrecht - Tiel), 55434 (Tiel - Utrecht), 55531, 55532, 55551, 55552, 55553, 55555 en 55556 te vervallen. 
Per 23 mei 1993 wordt het rangeerterrein aangewezen voor het dienstvervoer van de NS. Al het commerciële rangeerwerk wordt samengevoegd op de Kijfhoek. De rechtstreekse treinen tussen Amersfoort en Hannover/Keulen komen te vervallen. Met het dienstvervoer worden materialen voor het spoorwegonderhoud vervoerd en het vervoer tussen de werkplaatsen. Tussen Amersfoort en Roosendaal wordt een nieuwe trein ingelegd. Trein 53720 rijdt van maandag tot en met vrijdag van Roosendaal (vertrek 20.13) naar Amersfoort (aankomst 22.33). Na het uitwisselen van de wagons wordt er om 1.42 vertrokken uit Amersfoort als trein 53270 naar Roosendaal (aankomst 3.38) van dinsdag tot en met zaterdag. Deze trein heeft wagons bij zich voor Bergen op Zoom, Boxtel, Eindhoven, 's-Hertogenbosch en Roosendaal. Daarnaast wordt er van dinsdag tot en met zaterdag om 3.30 vertrokken naar Rotterdam Noord Goederen en Den Haag Binckhorst als trein 53211. De aankomst te Den Haag is 3 uur later. Deze trein heeft ook wagons bij zich voor de werkplaats van Leidschendam. Op maandag tot en met vrijdag wordt er om 19.28 vertrokken uit Rotterdam als trein 53120 naar Amersfoort, met een aankomst om  in Amersfoort. De treinen 53211/53120 rijden in het dienstvervoer en worden gereden door een locomotief van de serie 1300. Tussen Amersfoort en Haarlem wordt het treinpaar 53262/53622 ingelegd. Trein 53262 vertrekt om 10.41 uit Amersfoort en is anderhalf uur later in Haarlem. Als trein 59615 wordt er naar de werkplaats gereden. Trein 59614 heeft de wagons van de Haarlemse werkplaats voor Amersfoort bij zich en vertrekt om 11.10 bij de Haarlemse werkplaats. Deze is 10 minuten later bij Haarlem Goederen, waar om 13.11 wordt vertrokken naar Amersfoort. De aankomst is om 14.52. Naast het dienstvervoer blijft Amersfoort fungeren als groepsstation voor de bedieningen van Crailoo, Naarden-Bussum, Putten. 

In de dienstregeling vanaf mei 1994 rijdt van maandag tot en met vrijdag de slag 47676/49679 tussen Quenast en Amersfoort, waarbij een tussenstop gemaakt wordt in Roosendaal. De aankomst van trein 47676 is om 19.34 in Roosendaal. Om 21.13 wordt er naar Amersfoort vertrokken. De aankomst is om 23.32. De rit terug naar Amersfoort gaat als trein 49679. Het vertrek is om 11.49. Vanuit Amersfoort is de aankomst om 14.03 in Roosendaal. Het vertrek naar België is al om 14.28. Met deze trein wordt steenslag aangevoerd. Vanuit Lessines wordt ook steenslag aangevoerd, deze trein 47674 rijdt echter facultatief van maandag tot en met vrijdag. De tijden van deze trein zijn gelijk aan trein 47676. Als trein 47674 rijdt, dan rijdt trein 47676 niet. Voor deze trein is wel materieel en personeel beschikbaar, voor de tweede slag vanuit Lessines is er standaard geen materieel en personeel beschikbaar. Dit zijn de slagen 47672/49677. Deze is wel ingelegd van maandag tot en met vrijdag. De aankomst van trein 47672 is gepland om 7.30. De wagons gaan op papier verder naar Amersfoort als trein 53723, welke van maandag tot en met vrijdag om 10.10 moet vertrekken. De trein arriveert om 12.44 in Amersfoort. Ook voor deze trein is echter geen vast materieel en personeel ingelegd. Vanuit Amersfoort rijdt de facultatieve trein 49677 om 17.30 naar Roosendaal, waar de aankomst is om 20.04. Een uur later, om 21.04 wordt er naar België vertrokken. Voor deze trein is eveneens geen vast materieel en personeel ingelegd. Daarnaast rijdt er voor steenslag het treinpaar 4/49105 tussen Amersfoort en Venlo. Trein 49105 vertrekt om 20.09 uit Amersfoort en is drie uur later in Venlo.

In 1997 rijden tussen Amersfoort en Kijfhoek het treinpaar 53205/53025 met een locomotief van de serie 1200. Trein 53205 brengt infrawagens van Amersfoort naar de Kijfhoek. Trein 53025 bevat wagens van de Kijfhoek die voor klanten zijn in het cluster Amersfoort, zoals importeur Pon in Leusden en wagons voor de wagenwerkplaats.

Eind maart 1998 wordt de bediening teruggebracht van 5 naar 3 treinen in de week. De treinen rijden op maandag, woensdag en vrijdag. Dit zijn de treinen 5/5 van het sternet voor inframaterialen uit Amersfoort. Naar Amersfoort vertrekt trein 5 om 10.03. Trein 5 arriveert om 16.06 in Rotterdam vanuit Amersfoort. Naast wagens met ballast en zand bevat deze trein ook schuifwandwagens Gbs met Rutimax.

Vanaf 2 rijdt tussen Amersfoort en Arnhem Goederen het treinpaar 53255/5 van het sternet voor inframaterialen. Deze treinen rijden via Barneveld - Ede met locomotieven van de serie 6400. Voor de aanvoer van wagons voor het cluster Amersfoort, rijdt sinds 20 van maandag tot en met zaterdag trein 51024 vanuit de Kijfhoek naar Amersfoort. Met deze trein rijden vaak staalwagons voor de Hoogovens mee. De wagons gaan met de treinen 51261/51262 naar Beverwijk. Deze treinen rijden met locomotieven van de serie 1600.


In de zomer van 2024 wordt spoor 89 naar losplaats de [[Amersfoort de Birkt|Birkt]] verlengd zodat autotreinen voor importeur Pon de overweg in de Soesterweg niet meer blokkeren. Daarnaast worden er wissels aangelegd zodat het vanaf spoor 89 mogelijk is om eenvoudiger naar de sporen 2 en 3 te rijden.


'''''Spooraansluitingen'''''

* ''Bierbrouwer Phoenix''
Aan het Smallepad vestigt in 1873 bierbrouwer "Amersfoortsche Beiersch-Bier-Brouwerij", na enkele overnames en naamswijzigingen wordt de naam "Phoenix Brouwerij en IJsfabriek N.V". In 1970 sluit de brouwerij haar deuren. In 1 krijgt de brouwerij aansluiting op het spoorwegnet.


* ''Gasfabriek''
In 1900 wordt aan de Eemstraat een gemeentelijke gasfabriek gebouwd. De gasfabriek is tot 1965 in gebruik. In 19 krijgt de gasfabriek een aansluiting op het spoorwegnet. De aanvoer bestaat uit kolenwagens uit Limburg.


== '''Locomotievendepot''' ==

Station Amersfoort kende een locomotievenloods. De eerste werkzaamheden voor de aanleg van een dergelijk depot dateren uit 1863, als de NCS een watervoorziening wordt aangelegd. Met de opening van de [[Oosterspoorweg traject Amsterdam Centraal - Zutphen‎|spoorlijn]] naar [[Apeldoorn]] in 1874 en de [[Centraalspoorweg|bestaande lijn]] richting Zwolle, besluiten de HIJSM en NCS om gezamenlijk een locomotievendepot aan te leggen. Ten westen van het station wordt een reservoirgebouw neergezet. Op 18 is de aanbesteding voor de bouw uitgeschreven, welke gewonnen werd door aannemer uit . Deze bouwde de loods naar een ontwerp van . De locomotievenloods is aan de  van het emplacement gebouwd. Deze is in 1874 in gebruik genomen door de HIJSM en NCS. Dit is een polygonale loods met 5 standen en 5 sporen. De loods is 17 meter diep en opgetrokken uit baksteen. Het dak is van hout. De loods is te bereiken met een draaischijf die een middellijn heeft van 13,5 meter. De bediening van de draaischijf geschiedt handmatig. De Staatsspoorwegen bouwen op dit depot in 1886 een eigen, rechthoekige loods. Deze is 19 bij 21 meter groot, opgetrokken uit houten stijl- en regelwerk met stenen vulling. De loods is ontworpen door  en gebouwd door . De loods beschikt over drie sporen en dienstruimten. Door de SS worden een reservoirgebouw, een kolenpark en een draaischijf van 13,5 meter aangelegd. Bij het reservoirgebouw van de SS is in 1891 een hoog reservoir op een ijzeren stelling geplaatst. Deze is afkomstig uit Amsterdam. In 1892 worden de sporen verlengd op de draaischijf van de HIJSM/NCS naar 14 meter. De locomotievenloods van de SS wordt in 1895 ingericht als hulpwerkplaats en is als zodanig tot 19 in gebruik geweest. Na de ingebruikname van het nieuwe depot, is het depot van de HIJSM/NCS afgebroken. 

Beide loodsen worden in 1901 vervangen door een nieuwe locomotievenloods. De loods is opgetrokken uit steen en heeft een zadeldak. De loods heeft een lengte van 73 meter, een breedte van 16,2 meter en het hoogste punt is op meter. Om het dak te ondersteunen zijn er Polonceau-spanten, een kapspant opgebouwd uit twee onderspannen driehoekige liggers, verbonden door een trekstaaf. Aan de noordzijde van het gebouw is een aanbouw met een lengte van 32 meter en een breedte van 6,5 meter. In deze aanbouw zijn de werkplaats en dienstlokalen ondergebracht. Deze loods met drie sporen is gelegen langs de spoorlijn in de richting van Baarn. Het depot omvat een loods voor takkenbossen, een groot kolenpark en twee draaischijven. Zij hebben een middellijn van 15,5 meter. Voor de aanvoer en opslag van water, wordt een watertoren van  meter hoog gebouwd ten zuiden van de sporen. Tegenover het NCS station wordt in 1904 een nieuwe draaischijf aangelegd met een middellijn van 15,5 meter. Het reservoirgebouw van de SS is in 1907 verhoogd. Het HIJSM reservoirgebouw is in 1908 verbouwd tot seinwezenwerkplaats van de HIJSM. In 1916 wordt de draaischijf tegenover het voormalige NCS station opgebroken en naar [[Hoorn]] overgebracht. In 1917 wordt de zuidelijkste van de twee draaischijven vergroot tot 20 meter. De bovenbouw van oude draaischijf gaat naar [[Uitgeest]]. In 1920 wordt de noordelijkste van de twee draaischijven vergroot tot 20 meter. Het kolenpark aan de zijde van Baarn werd vergroot. Om de kolen in de tenders van de locomotieven te krijgen, komen er elektrische kolenkranen. In 1924 wordt de locomotievenloods uitgebreid met een aanbouw voor nog eens twee sporen en een tweede aanbouw van 20 meter lang, 20 meter breed en  meter hoog. Deze loods krijgt in 1932 een werkplaats. In 1932 zijn de tractiesporen van de SS opgebroken. In 1948 is de zuidelijke draaischijf overgebracht naar het [[Rangeerterrein Susteren|rangeerterrein in Susteren]].

Het klein onderhoud aan de locomotieven in het depot is op 18 mei 1952 gestaakt. Het onderhoud wordt door andere depots (Amsterdam en Zwolle) overgenomen. Per 2 oktober 1955 voert het depot van Hengelo het onderhoud uit aan de Amersfoortse locomotieven. Op 12 maart 1956 wordt het depot opgeheven. In 1959 wordt een groot deel van het locomotievendepot gesloopt. In 1963 wordt het laatste reservoirgebouw gesloopt.


''Locomlopen''


In de dienstregeling van 1930 zijn  locomotieven van de serie 3900 actief in de A-omloop. Deze omloop bevat  treinen naar .

Ingaande 6 december 1943 is in omloop  nachtelijk rangeerwerk opgenomen voor een 8400 in Soestduinen en het doordrukken van wagons op de rangeerheuvel van Amersfoort. In  1944 zijn er in -omloop  diensten opgenomen voor 10 locomotieven van de serie 3900. Er zijn er echter maar 7 dienstvaardig.


Vanaf  194 zijn er in de -omloop 8 locomotieven opgenomen. Dit zijn 4 locomotieven van de serie 4700 en 4 locomotieven van het 1'D locomotieven van het War Department. Deze 8 locomotieven rijden stoptreinen richting Hilversum en Amsterdam, reizigerstreinen naar Utrecht, Geldermalsen en het noodstation aan de oever van de IJssel nabij Deventer. Vanaf november 1945 kunnen de treinen richting het oosten doorrijden naar Enschede. In het voorjaar van 1946 kan Zwolle weer bereikt worden vanuit Amersfoort, zodat de sneltreinen tussen Amsterdam en Zwolle doorgaand door een Amersfoortse 4700 wordt gereden. In de B-omloop rijden met ingang van  1946 acht locomotieven van het type 1'E locomotieven van het War Department (NS 5000) de goederentreinen. Ook zijn de locomotieven te zien met de sneltreinen tussen Utrecht en Enschede. In de -omloop rijden  locomotieven van de serie 4300 buurtgoederentreinen in de richting van Hilversum en Ede.

Per 6 mei 1946 rijdt een locomotief van de serie 5000 trein 3501 tussen Arnhem en Zwolle via Dieren - Apeldoorn - Hattem. In de winterdienstregeling van 1946 rijden de  locomotieven van de serie 4000 sneltreinen tussen Amsterdam en Utrecht en tussen Enschede en Zwolle.

In  1947 zijn er vijf dienstgroepen, genummerd A tot en met E. De A-omloop omvat  diensten voor 15 locomotieven van de serie 4000 met sneltreinen naar Groningen, Enschede, Utrecht en Amsterdam. De B-omloop omvat  diensten voor  locomotieven van de serie 3900 met sneltreinen naar Groningen, Enschede, Utrecht en Amsterdam. Daarnaast rijden de locomotieven in deze omloop in de nacht met enkele goederen- en posttreinen.

In 1949 zijn er vijf dienstgroepen, genummerd A tot en met E. De A-omloop omvat  diensten voor 15 locomotieven van de serie 4000 met sneltreinen naar Amsterdam, Enschede, Utrecht en Zwolle. Daarnaast is er 1 dienst opgenomen voor militaire D-treinen. De B-omloop omvat zowel snel- als stoptreinen. Hierin zijn 10 locomotieven van de serie 3900 ingedeeld. De stoptreinen rijden naar Zwolle en de sneltreinen hebben dezelfde bestemmingen als die in de A-dienst. Daarnaast zijn er twee militaire D-treinen opgenomen, alsmede de twee treinen van en naar Scandinavië. In de nacht rijden de locomotieven goederen- en posttreinen. De C-omloop is bestemd bestemd voor zware geoederentreinen, welke gereden worden door locomotieven van de serie 4300. In de D-omloop en E-omloop zijn de buurtgoederentreinen opgenomen. In deze twee dienstgroepen met goederentreinen zijn 15 locomotieven van de serie 4300 opgenomen. Met het ingaan van de winterdienst van 1949 gaan de locomotieven van de serie 4000 in de -omloop stoptreinen rijden tussen Amersfoort en Zwolle.

Per 8 oktober 1950 worden de locomotieven van de serie 4000 geplaatst in de D-omloop. De A-omloop wordt gereden door de locomotieven van de serie 3900, welke uit Zwolle afkomstig zijn. 
In 1950 zijn er in de  -dienst voor de serie 8500 drie omlopen opgenomen. Een locomotief doet de gehele dag dienst ter hoogte van Post I. Een tweede locomotief rangeert bij de wagenwerkplaats en verplaatst rijtuigen bij de perronsporen.

In 1949 zijn er  dienstgroepen, genummerd A tot en met . In de -omloop is een locomotief van de serie 6200 actief in de heuveldienst van het rangeerstation. In de -omloop zijn er  locomotieven van de serie 8100 actief in de rangeerdienst.


Per 3 oktober 1954 zijn er  dienstgroepen, genummerd A tot en met . De A-omloop omvat 4 diensten voor vier locomotieven van de serie 4000 (4005, 4006, 4008 en 4009). Zij rijden treinen naar onder andere Amsterdam, Enschede en Zwolle. Daarnaast zijn de locomotieven ook te zien in de rangeerdienst. Dienst 1b staat gepland om te rangeren in de Watergraafsmeer, waarna er als losse locomotief naar Amsterdam CS wordt gereden. Hier eindigt dienst 1b en begint dienst 1c. Met een tweede locomotief van de serie 4000 wordt naar de Rietlanden gereden. In de Rietlanden wordt trein 4571 naar Zwolle aangehaakt. Dienst 2 is de warme reserve. Op maandag rijdt de locomotief in dienst 2a de militaire verlofgangerstrein 11323 van Utrecht naar Zwolle. Op vrijdag worden de verlofgangerstreinen 11022 van Zwolle naar Amsterdam gereden en de 11003 van  naar Zwolle. In dienst 3 wordt er gerangeerd in Bussum en Hilversum. Na het rangeerwerk wordt er naar Amersfoort teruggekeerd voor het rijden van goederentrein 4551 naar Enschede. Als losse locomotief wordt er naar Almelo gereden voor trein 7077 naar Amersfoort. Op maandag rangeert dienst 3a nabij seinhuis IV te Amersfoort, na eerder in Hilversum te hebben gerangeerd. Als laatste is er dienst 4. In dienst 4a wordt goederentrein  naar Zwolle Rangeerstation gebracht. Hier wordt de gehele dag gerangeerd. Op zaterdag wordt in dienst 4a gerangeerd nabij seinhuis IV te Amersfoort, na eerder in Hilversum te hebben gerangeerd. In dienst 4b keert de locomotief met goederentrein 6794 terug naar Amersfoort. Tijdens dienst 4c wordt er gerangeerd in Amersfoort en wordt goederentrein  naar Amsterdam CS gebracht. Op zon- en feestdagen is dienst 1 een warme reserve, diensten 2 en 4 hebben geen treinen te rijden of te rangeren. Dienst 3a brengt trein 6752 van Amersfoort naar Hilversum. Na het rangeren wordt er als losse locomotief onder treinnummer 8812 terug naar Amersfoort gereden.

Per 10 januari 1955 zijn er  dienstgroepen, genummerd A tot en met . De A-omloop omvat 4 diensten voor vier locomotieven van de serie 3700 (37, 37, 37 en 37) met austerity-tender.

Per 22 mei 1955 zijn er  dienstgroepen, genummerd A tot en met . De S-omloop omvat 1 dienst voor één locomotief van de serie 4000 (4009). Zo rijdt de locomotief op zaterdag goederentrein 4004 van Eindhoven naar Breda. Aansluitend wordt trein 4732 naar Dordrecht gereden. Als losse locomotief 8790 wordt naar Rotterdam Zuid Goederen gereden. Op zondag wordt er in voorspan naar Rotterdam Noord Goederen gereden. Hier worden de twee locomotieven voor trein 6315 naar Gouda geplaatst. De 4009 rangeert in Gouda en gaat dan als losse locomotief naar Utrecht. Deze diensten worden gereden door het personeel van standplaats Fijenoord. Normaliter is een locomotief van de serie 3900 gesteld voor deze treinen. 


''Mutaties''


Op 2 januari 1930 verhuist de 6005 naar het depot van Hoek van Holland. Op  1930 arriveert de fabrieksnieuwe 3928 in het depot. Op  1930 arriveert de fabrieksnieuwe 3929 in het depot. Op  1930 arriveert de fabrieksnieuwe 3930 in het depot. Op  1930 arriveert de fabrieksnieuwe 3931 in het depot. Op  1930 arriveert de fabrieksnieuwe 3932 in het depot. 

Op  193 komt de 6103 uit  aan in het depot van Amersfoort.

Op  oktober 1936 arriveert de 13 vanuit het depot  in Amersfoort.

Op  1939 komt de 840 uit Zwolle aan in het depot van Amersfoort.
 
Op 6 augustus 1945 arriveren de fabrieksnieuwe 4702 en 4703 in het depot. In 1945 komen ook de locomotieven 4701 en 4704 - 4706 in het depot.

Op  1946 verhuist de 47 naar het depot van . Op  1946 verhuist de 47 naar het depot van . Op  1946 verhuist de 47 naar het depot van . Op  1946 arriveren  locomotieven van de serie 4000 in het depot vanuit Eindhoven.

In 1947 komen  locomotieven van de serie 4000 aan in het depot uit . In 1948 verhuizen  locomotieven van de serie 4000 naar Zwolle. Op 27 december 1948 wordt de 8401 in het depot buiten dienst gesteld en afgevoerd voor sloop. 


Begin 1950 wordt de 8510 van het depot afgevoerd. Medio september 1950 zijn er  locomotieven van de serie 3900 uit Zwolle geruild tegen  locomotieven van de serie 4300 uit de D-dienst van Amersfoort. Per 8 oktober 1950 komen  locomotieven van de serie 3900 naar Amersfoort vanuit depot Hengelo. In 1951 wordt de 8503 afgevoerd voor sloop.

Rond 14 maart 1952 gaan de 8506, 8512 en 8514 naar de Centrale Werkplaats van Tilburg, waar de locomotieven klaar wordt gemaakt voor verscheping naar Spanje. In  1952 verhuizen  locomotieven van de serie 4000 (40, ) naar Amsterdam. Op 16 februari 1953 arriveren 9 locomotieven van de serie 4000 (40, 40, 40, 40, 40, 40, 40, 40, 40 en 40) uit de mottenballenvloot in het depot van Amersfoort. Met de komt van deze 9 locomotieven worden  locomotieven van de serie 4300 vervangen. Op   1953 arriveert de 4001 vanuit het depot  in het depot van Amersfoort. De locomotief wordt opgeborgen. Op 17 juli 1954 wordt de 4001 van het depot afgevoerd voor sloop. Op  januari 1955 worden de 4005 en 4006 van het depot afgevoerd voor sloop. Op  februari 1955 wordt de 4008 van het depot afgevoerd voor sloop. 

Op 22 december 1955 verhuist de 4009 naar het depot van Hengelo. Op 8 januari 1956 arriveert de defecte 4009 in het depot vanuit Hengelo. Op 23 maart 1956 wordt de defecte 4009 afgevoerd voor sloop.


In het depot zijn tussen 1863 en 1956 de volgende series stoomlocomotieven in het depot gehuisvest:

* HIJSM serie 74 - 82, 89 - 98, 116 - 125 (NS 1000)
* HIJSM serie 350 - 408 (NS 1600);
* HIJSM serie 421 - 460 (NS 1900);
* HIJSM serie 501 - 535 (NS 2100);
* NCS serie 71 - 78 (NS 3600);
* 1700;
* 1900;
* 3400;
* 3600;
* 3700;
* 3900;
* 4000; 
* 4300;
* 4700;
* 5000;
* 6000;
* 6100;
* 6200;
* 8100;
* 8200;
* 8400;
* 8500;
* 8700


= '''Spoorlijnen''' =

Het station is gelegen aan de [[Centraalspoorweg]] (kilometerpunt ) en de [[Oosterspoorweg traject Amsterdam Centraal - Zutphen‎]] ter hoogte van kilometerpunt . Daarnaast was het station het eindpunt voor de treinen uit [[Spoorlijn Kesteren - Amersfoort|Kesteren]].


= '''Dienstregeling''' =


Vanaf 3 januari 1951 worden de elektrische pendeltreinen vanuit Utrecht doorgetrokken naar [[Apeldoorn]]. Vanaf 22 januari 1951 worden deze treinen aangevuld met acht tweeuurssneltreinen en vier exprestreinen naar Enschede. Voor de treinen naar Groningen en Leeuwarden moet er in Amersfoort overgestapt worden op een stoom- of dieseltrein. Vanaf 20 mei 1951 gaan alle sneltreinen naar Amersfoort vanuit Amsterdam, Rotterdam en Den Haag met een elektrische locomotief rijden. De sneltreinen in de richting van Zwolle moeten in Amersfoort van locomotief wisselen. 


== '''Stoppende treinen''' ==

In de huidige [[Dienstregeling 2025|dienstregeling (2025)]] stoppen de volgende treinseries te Amersfoort:

{| class="wikitable" style="width:55em;"
! Treinserienummer || Beginpunt || Eindpunt || Materieel 
|-
! '''140''' 
| [[Amsterdam Centraal]] || Berlijn Hbf || [[Baureihe 193|Locomotief Baureihe 193]] + DB IC rijtuigen
|-
! '''240'''
| Amsterdam Centraal || Berlijn Hbf || Locomotief Baureihe 193 + DB IC rijtuigen
|-
! '''500'''
| [[Den Haag Centraal]] || [[Groningen]] || [[DD-AR - Treinstammen DD-AR|DDZ]]/[[IRM (InterRegio Materieel)|VIRM]]
|-
! '''600'''
| Den Haag Centraal || [[Leeuwarden]] || DDZ
|-
! '''1500'''
| Amsterdam Centraal || Amersfoort Centraal/([[Deventer]]) || [[ICM(m) (InterCity Materieel)|ICMm]]
|-
! '''1700'''
| [[Den Haag Centraal]] || [[Enschede]] || ICMm/VIRM
|-
! '''1800'''
| [[Breda]] || [[Amersfoort Schothorst]] || [[ICNG]]
|-
! '''5600'''
| [[Utrecht Centraal]] || [[Zwolle]] || [[SNG]]
|-
! '''5800'''
| [[Amersfoort Vathorst]] || Amsterdam Centraal || SNG
|-
! '''21400'''
| [[Utrecht Centraal]] || Amersfoort Cenraal || SNG
|-
! '''31300'''
| Amersfoort Centraal || [[Ede-Wageningen]] || [[Protos]]
|-
! '''31400'''
| Amersfoort Centraal || [[Barneveld Zuid]] || Protos
|-
|}


== '''Passerende treinen''' ==

In de huidige dienstregeling (2025) stoppen alle treinen in Amersfoort.


{| class="toccolours" style="font-size:85%; margin-top:1em; margin-bottom:-0.5em; border: 1px solid #aaa; padding: 5px; clear: both; width:100%;"
|
<big><big>'''Bronnen, Referenties en/of Voetnoten'''</big></big>
* '''De goederendienst 1993/1994 <small>Weer laad- en losplaatsen gesloten</small>''' - {{Sc|R. Bruggink}} - ''Maandblad: Railmagazine, 15e jaargang - juli 1993 nummer 106 Blz: 15-19'' Uitgave: Stichting Rail Publicaties ISSN: 0926-3489
* '''De goederendienst 1994/1995 <small>In het teken van efficiency-verbeteringen</small>''' - {{Sc|R. Bruggink}} - ''Maandblad: Railmagazine, 16e jaargang - augustus 1994 nummer 116 Blz: 27-32'' Uitgave: Uquilair ISSN: 0926-3489
* '''Amersfoort en de "Zweden"<small> de laatste jaren van het locomotievendepot Amersfoort</small>''' - {{Sc|H. Kaas}} - ''Maandblad: Railmagazine, 16e jaargang - juni 1994 nummer 115 Blz: 17-25'' Uitgave: Uquilair ISSN: 0926-3489
* '''Station Amersfoort in de jaren zestig''' - {{Sc|J. van Barneveld}} - ''Maandblad: Op de Rails, 90e jaargang - april 2022 Blz: 190-193''  Uitgave: NVBS ISSN: 0030-3321
* '''De C1-tenderlocomotieven van de NS 8401 - 8409''' - {{Sc|P. Henken}} - ''Maandblad: Op de Rails, 90e jaargang - oktober 2022 Blz: 494-502''  Uitgave: NVBS ISSN: 0030-3321
* '''Stoom tussen Apeldoorn en Hattemerbroek (- Zwolle) <small> Dienstuitvoering 1921 - 1955</small>''' - {{Sc|P. Henken}} - ''Maandblad: Railmagazine, 44e jaargang - november 2022 nummer 399 Blz: 48-55'' Uitgave: Uquilair ISSN: 0926-3489
* '''Bestemming Spanje <small>NS 8500'en voor de export</small>''' - {{Sc|P. Henken}} - ''Maandblad: Railmagazine, 46e jaargang - mei 2024 nummer 414 Blz: 62-68'' Uitgave: Uquilair ISSN: 0926-3489
* '''Verbouwing Amersfoort''' - {{Sc|E. de Block}} - ''Maandblad: Op de Rails, 92e jaargang - juli 2024 Blz: 329-332''  Uitgave: NVBS ISSN: 0030-3321
* '''De NS 4000’en in 1955''' - {{Sc|P. Henken}} - ''Maandblad: Op de Rails, 93e jaargang - juni 2025 Blz: 265-268''  Uitgave: NVBS ISSN: 0030-3321

* '''Locomotiefloodsen en tractieterreinen in Nederland 1839 - 1958''' - {{Sc|H. Waldorp, J.G.C. van der Meene}} - Uitgeverij Schuyt & Co, 1992 ISBN 90-6097-323-2
----
<references></references>
|}


{{Navigatie Centraalspoorweg}}
{{Navigatie Oosterspoorweg traject Amsterdam Centraal - Zutphen}}
{{Navigatie Spoorlijn Kesteren - Amersfoort}}


[[Categorie: Stations]]