Centraalspoorweg

Uit Somda RailWiki
Versie door Taigagaai (overleg | bijdragen) op 22 nov 2018 om 14:40 (Spoorwegwerken in Utrecht.)
(wijz) ← Oudere versie | Huidige versie (wijz) | Nieuwere versie → (wijz)
Ga naar: navigatie, zoeken

De Centraalspoorweg is de spoorlijn tussen Utrecht Centraal en Kampen via Zwolle. Het is de eerste spoorlijn welke gebouwd is door de NCS (Nederlandsche Centraal Spoorwegmaatschappij). De spoorlijn heeft een lengte van 100,9 kilometer.

Geschiedenis

In februari 1860 wordt de Nederlandsche Centraal Spoorwegmaatschappij opgericht. Zij hebben als doel om een spoorlijn aan te leggen tussen Utrecht en Kampen.

{{#if:|15px {{{eigen}}}|{{#if:Kamperlijntje|15px Zie {{#if:|Kamperlijntje{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:| en [[]]}}|Kamperlijntje{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:|{{#if:|,| en}} [[]]}}{{#if:| en [[]]}}}} voor {{#if:|de hoofdartikelen|het hoofdartikel}} over dit onderwerp.|
33px Deze pagina bevat een syntaxfout. De eerste parameter van het sjabloon {{Hoofdartikel}} is afwezig. Verbetert u alstublieft de syntax op de manier zoals hier uitgelegd staat. Bedankt.
}}}}

Het traject tussen Zwolle en Kampen is beter bekend als het Kamperlijntje.


Planning

Aanleg

De aanleg van het laatste traject, tussen Zwolle en Kampen, begint eind 1864. De totale kosten voor de aanleg bedraagt 768.591 gulden.

Beveiliging



Aan het eind van 1951 beginnen de werkzaamheden om de spoorwegkruising bij Blauwkapel te voorzien van NX-beveliging. Dit zijn de sporen van Utrecht naar Amersfoort en Hilversum en de verbinding Utrecht Maliebaan - Hilversum. Tijdens de elektrificatie van de spoorlijn in 1951 worden de armseinen vervangen door daglichtseinen.



Opening & ingebruikname

In 1863 wordt het eerste deel van de spoorlijn, tussen Utrecht en Hattem geopend. Op 6 juni 1864 vindt de opening plaats van de spoorlijn tussen Hattemerbroek en Zwolle. In 1865 wordt het deel van Zwolle naar Kampen geopend.


Wijzigingen

  • Tussen 1935 en 1954 worden de spoorlijnen in Utrecht omhoog gebracht, om zo opstoppingen in het verkeer te voorkomen. Door de groei van de stad en de komst van de auto zat het groeiende treinverkeer het overige verkeer danig in de weg met alle gesloten overwegen. In navolging van Amsterdam wordt gekozen om de spoorlijn tussen Blauwkapel en Lunetten over een lengte van 4 kilometer op een dijklichaam aan te leggen en de kruisende wegen met viaducten het spoor te laten kruisen. Tegelijkertijd worden de sporen voorzien van bovenleiding en de beveiliging vernieuwd. Bij de vernieuwde beveiliging horen ook nieuwe seinhuizen, waarbij in 1939 een wordt gebouwd ter hoogte van de Leidseveertunnel. De tunnels en seinhuizen worden ontworpen door Sybold van Ravesteyn. Het seinhuis bij de Leidseveertunnel is echter nooit in gebruik genomen. De bedientoestellen voor dit seinhuis waren in Duitsland besteld, maar door het uitbreken van de Tweede Wereldoorloog nooit geleverd. Na de oorlog heeft het seinhuis nog een tijd gediend als noodwoning.
  • In 195 wordt begonnen met de elektrificatie van de spoorlijn tussen Amersfoort en Zwolle. Tegelijkertijd wordt het seinstelsel vernieuwd. Er worden daglichtseinen langs de spoorlijn geplaatst. Bij Oldebroek worden inhaalsporen aangelegd. Op 4 januari 1952 wordt de elektrificatie feestelijk geopend. Locomotief 1201 rijdt met de feesttrein van Amersfoort naar Zwolle. Vanaf 7 januari 1952 is het mogelijk om met elektrische treinen te rijden tussen deze plaatsen.


  • Op 15 december 2015 wordt de aanbesteding gepubliceerd voor de elektrificatie van het gedeelte tussen Zwolle en Kampen. In het voorjaar van 2016 zal bekend worden gemaakt wie de spoorlijn mag elektrificeren. Deze werkzaamheden beginnen in 2017, zodat in december 2017 de spoorlijn elektrisch is te berijden. Naast de elektrificatie wordt aan de spoorlijn een nieuw station gebouwd, Zwolle Stadshagen. Tussen het nieuwe station en Kampen zal de maximumsnelheid verhoogd gaan worden naar 140 kilometer per uur. Voor deze wijziging moeten een aantal seinen worden verplaatst. In Kampen zal het perron worden verlengd en verbreed. Het emplacement van Kampen zal worden opgebroken. Door de slechte bodemgesteldheid blijkt dat het niet mogelijk is om de geplande dienstregeling te kunnen rijden. Eind 2017 en in 2018 worden diverse onderzoeken uitgevoerd om de ondergrond stabieler te kunnen krijgen.


Stations

Utrecht



Aansluitingen

Dienstregeling

Vanaf 20 mei 1951 wordt Amersfoort een overstapstation voor de richting Groningen en Leeuwarden. De treinen uit het westen worden elektrisch gereden. Voor het noorden moet er overgestapt worden op een stoom- of dieseltrein. Vanaf 7 januari 1952 is het mogelijk om elektrisch te rijden tussen Amersfoort en Zwolle. De sneltreinen uit Rotterdam en Den Haag rijden dan elektrisch door naar Zwolle. Locomotiefwissel tussen een elektrische en stoomlocomotief komt daarmee te vervallen in Amersfoort. Dit wordt nu in Zwolle gedaan.

In de dienstregeling 1969/1970 verhuist een deel van het Materieel'64 naar de stoptreindiensten Utrecht - Zwolle. Op deze trajecten moest er ruimte gemaakt worden voor meer en snellere sneltreinen. De rijtijd tussen Utrecht en Zwolle wordt door de inzet van Plan V bekort met 11 minuten, ondanks een stop in het nieuwe station Utrecht Overvecht.


Op zondagavond 4 juni 2017 rijdt de laatste trein tussen Zwolle en Kampen. Het baanvak wordt tussen 5 juni 2017 en eind augustus 2017 verbouwd en voorzien van bovenleiding.


Ongevallen